Jakie dokumenty są potrzebne do uzyskania stypendium we Włoszech i czym jest ISEE?

Czym jest ISEE?

Po otrzymaniu wpisu na listę studentów we Włoszech studenci pochodzący z Polski często mogą spotkać się z pojęciem ISEE, najczęściej w powiązaniu z potencjalnym stypendium lub obniżeniem opłat za studia, które student może uzyskać. W niniejszym artykule chciałbym odpowiedzieć na kilka podstawowych pytań, tj. czym jest ISEE i jaka jest jego funkcja, w jaki sposób student pochodzący z Polski może wykazać wysokość ISEE przed włoską uczelnią i jakie dokumenty są do tego niezbędne.

ISEE, w dosłownym tłumaczeniu wskaźnik ekwiwalentnej sytuacji ekonomicznej, to nic innego jak jednostkowy dochód gospodarstwa domowego. We Włoszech służy on głównie lokalnemu odpowiednikowi rodzimego ZUS-u do określenia, czy danemu obywatelowi przysługują zasiłki, zapomogi, dodatki itp. przewidziane dla obywateli spełniających określone kryterium dochodowe. Co istotne również włoskie uczelnie wyższe przy ocenie, czy danemu studentowi przysługuje prawo do niższych opłat za studia lub też stypendium kierują się tym kryterium. O ile sposób określenia wysokości ISEE dla obywatela Włoch jest jasny i dokładnie sprecyzowany, o tyle dla studenta pochodzącego z zagranicy, w naszym przypadku z Polski, stanowi on niejednokrotnie nie lada wyzwanie.

 

Kiedy student z Polski musi udokumentować ISEE we Włoszech?

Student z Polski musi udokumentować we Włoszech dochód nie tylko swój, ale także członków swojej rodziny w przypadku, w którym nie spełni on jednocześnie dwóch poniższych warunków:

• zamieszkuje on poza domem rodzinnym w Polsce od przynajmniej dwóch lat, licząc od daty złożenia pierwszego wniosku o wpisanie na listę studentów, a miejsce zamieszkania studenta nie stanowi własności jego lub też członka jego rodziny – zanim więc rozpoczniemy dokumentowanie ISEE członków rodziny studenta, należy zweryfikować, czy adres zamieszkania studenta we Włoszech jest inny niż adres rodzinny od przynajmniej dwóch lat;
• uzyskał on samodzielnie dochody w odpowiedniej wysokości zapewniające utrzymanie – wg stanu na rok 2026 r. dochody te muszą wynosić przynajmniej 9.000 euro.

Jeśli choć jeden z powyższych warunków nie zostanie spełniony, student musi udokumentować sytuację dochodową swojej rodziny.

Jakie dokumenty przedstawić i co tłumaczyć?

Tak jak pisałem powyżej ISEE dotyczy przede wszystkim studentów z Polski, którzy muszą wykazać przed włoską uczelnią sytuację majątkową nie tylko własną, ale przede wszystkim rodziny mieszkającej w Polsce. I tutaj pojawia się zasadnicze pytanie: jakie dokumenty pozyskane w Polsce dokumentują we Włoszech sytuację majątkową rodziny studenta? Próbując odpowiedzieć na to pytanie, wyjść należy od kryterium, jakie stosuje ISEE do oceny sytuacji majątkowej: otóż zgodnie z ustawą do oceny wysokości dochodu członka gospodarstwa domowego bierze się pod uwagę – w przypadku studenta pochodzącego z zagranicy – sumę dochodów uzyskanych zagranicą jak i 20% majątku tamże posiadanego. Jeśli chodzi o dokumenty, na podstawie których włoska uczelnia określa wysokość dochodu członka gospodarstwa domowego są to:

• stan rodziny studenta, czyli ilość członków rodziny studenta, którzy prowadzą wspólne gospodarstwo domowe, w tym ich imiona, nazwiska, data urodzenia i stopień pokrewieństwa pomiędzy poszczególnymi członkami gospodarstwa domowego. Dokumentem, który możemy pozyskać w polskiej administracji publicznej i który określa stan rodziny studenta jest: zaświadczenie o meldunku wydawane przez urząd miasta, które wskazuje dane osób zameldowanych pod danym adresem lub też zaświadczenie PESEL EL/Z/3, które można pozyskać online;
• dochód uzyskany w danym roku podatkowym przez każdego członka rodziny: najlepszym sposobem jest przedstawienie zeznania podatkowego za dany rok podatkowy, oczywiście w stosunku do członków gospodarstwa domowego, którzy uzyskują dochody (np. rodzice studenta przebywającego we Włoszech);
• wszelkie nieruchomości posiadane przez rodzinę studenta: najlepszym i najprostszym sposobem jest przedstawienie odpisu z księgi wieczystej. W księdze wieczystej wykazany jest metraż nieruchomości, który stanowi główne kryterium stosowane przy ocenie wartości nieruchomości. Wprawdzie polska księga wieczysta nie określa wysokości tzw. dochodu podatkowego (wł. rendita catastale) nieruchomości, ale wartość nieruchomości może zostać określona na podstawie innych danych, jak np. metraż;
• jeśli rodzina studenta mieszkająca w Polsce nie jest właścicielem zamieszkiwanej nieruchomości, ale np. wynajmuje mieszkanie/dom, należałoby przedstawić umowę najmu tejże nieruchomości, z której będzie wynikała wysokość rocznych kosztów wynajmu;
• rachunki bieżące, depozyty bankowe, papiery wartościowe itp. – tutaj najprostszym rozwiązaniem jest przedstawienie  wyciągu bankowego, z którego wynikać będzie saldo na koniec roku jak i salda miesięczne.

Do jakiego roku powinny odnosić się dokumenty potwierdzające ISEE?

Istotną dla studenta informacją jest okres, do jakiego powinny odnosić się dokumenty potwierdzające sytuację dochodową studenta i jego rodziny. Pamiętać należy, że konieczne jest udokumentowanie dochodów i sytuacji majątkowej za dwa lata poprzedzające złożenie wniosku.

We Włoszech pomoc w przygotowaniu dokumentów niezbędnych do określenia wysokości ISEE oferują oddziały CAF (wł. Centro di Assistenza Fiscale), które są obecne na terenie całych Włoch. Należy jednak mieć świadomość, że urzędnicy CAF nie zawsze są należycie przeszkoleni i posiadają odpowiednią wiedzę, aby udzielić wiarygodnych informacji odnośnie dokumentacji pochodzącej z zagranicy, w naszym przypadku z Polski. Często przedstawiają listę dokumentów, która właściwa jest dla tzw. krajów trzecich, tj. spoza Unii Europejskiej. Stąd też warto wiedzieć, że:

• dokumenty źródłowe (zeznania podatkowe PIT, wyciągi bankowe, zaświadczenia o meldunku) nie wymagają dodatkowej legalizacji, tzw. apostille;
• pieczęcią apostille powinny zostać opatrzone tłumaczenia przysięgłe na włoski dokumentów źródłowych.

Warto również, aby zoptymalizować koszty tłumaczeń, ograniczyć się do tzw. wyciągów z zeznań podatkowych PIT, tj. przetłumaczyć dane identyfikacyjne podatnika, wypełnione rubryki dot. przychodów, kosztów uzyskania przychodu czy zastosowanych odpisów podatkowych. Wreszcie należy wiedzieć, że włoskie organy przy określaniu wysokości ISEE wymagają przedstawienia dochodów, które w dokumentach źródłowych wykazane są w PLN – w euro. Tłumacz przysięgły – który w przekładzie na włoski zobowiązany jest wiernie oddać treść oryginału – nie może w tłumaczeniu arbitralnie dokonywać kalkulacji pomiędzy dwiema walutami. Najlepszym rozwiązaniem kwestii różnicy walutowej jest złożenie oświadczenia podpisanego przez samego wnioskodawcę, czyli studenta, lub też księgowego który przygotował zeznania podatkowe, ze wskazaniem równowartości w euro wartości pierwotnie wykazanych w dokumentach źródłowych w PLN. Równowartość ta powinna zostać skalkulowana wg oficjalnego kursu NBP na dany dzień, np. na ostatni dzień roku, do którego dokumenty się odnoszą.

 

 

 

Usługa tłumaczenia i legalizacji dokumentów

Wykonuję tłumaczenia przysięgłe oryginalnych dokumentów oraz na zlecenie legalizuję tłumaczenia w Ministerstwie Spraw Zagranicznych. Jestem tłumaczem przysięgłym, który zdeponował wzór podpisu i pieczęci w Ministerstwie Spraw Zagranicznych, stąd też moje tłumaczenie może uzyskać pieczęć legalizacyjną tzw. apostille. Na zlecenie mogę pomóc w skompletowaniu dokumentów niezbędnych do wykazania ISEE jak również w kontakcie z CAF w celu identyfikacji wymaganych dokumentów oraz formy, w jakiej mają one zostać złożone.

Jeśli masz pytania odnośnie dokumentacji niezbędnej do wykazania wskaźnika ISEE przed włoską uczelnią:

biuro@nowatkowski.pl

Tel. (+48) 600 715 198